Pchły u psa — jak je rozpoznać i jak się ich pozbyć na dobre

Jedna pchła składa nawet 50 jaj dziennie, a na psie siedzi tylko około 5% populacji — reszta jest w dywanie, w legowisku i w szczelinach podłogi. Dlatego pchły u psa zwalcza się na dwóch frontach naraz: zwierzę i mieszkanie. Sierpień i wrzesień to u nas w gabinecie szczyt sezonu.

Po czym poznasz, że pies ma pchły?

Pierwszy sygnał to zwykle nie pchła, tylko zachowanie. Pies drapie się częściej niż zwykle, wygryza sierść przy nasadzie ogona i na grzbiecie, budzi się w nocy, żeby się podrapać. Bywa nerwowy przy szczotkowaniu.

Dowód znajdziesz szybciej, niż złapiesz owada. Przeczesz psa gęstym grzebieniem nad białą kartką i strząśnij to, co zejdzie z sierści. Jeżeli wśród okruchów są drobne czarne ziarenka, kropnij na nie odrobinę wody: odchody pcheł rozpuszczą się na rdzawobrunatną smugę, bo to zaschnięta krew. Zwykły brud tego nie zrobi. Ten test zajmuje minutę i rozstrzyga sprawę bez oglądania samego pasożyta.

Miejsca, w które warto zajrzeć w pierwszej kolejności: nasada ogona, pachwiny, brzuch, okolica za uszami. Tam sierść jest rzadsza i pchłom jest wygodniej.

Dlaczego koniec lata to szczyt sezonu

Pchły lubią ciepło i wilgoć, a sierpień daje im jedno i drugie. Do tego dochodzi to, jak żyjemy w wakacje: pies jeździ z rodziną, śpi w innych miejscach, spotyka więcej zwierząt, biega po łąkach i po zaroślach pod Częstochową, gdzie jaja i poczwarki przeczekały cały sezon.

Osobna sprawa to mieszkanie. Poczwarka potrafi przeczekać w szczelinie podłogi wiele tygodni i wykluwa się dopiero, gdy wyczuje drgania i ciepło — czyli gdy wrócicie z urlopu i znowu zacznie się chodzić po domu. Stąd typowa historia: „byliśmy dwa tygodnie nad morzem, wróciliśmy i po trzech dniach pies się drapie".

Kot wychodzący w tym samym domu jest częstą, niedocenianą drogą. Nawet jeśli sam nie wykazuje objawów, przynosi pchły do środka i pies je zbiera z podłogi.

Czym leczy się pchły u psa i dlaczego sama obroża nie wystarcza?

Dobrany preparat przeciwpchelny zabija pchły na zwierzęciu w kilkanaście do kilkudziesięciu godzin. Do wyboru są krople na kark, tabletki i obroże, a różnią się nie „siłą", tylko tym, jak długo działają, czy obejmują też kleszcze i czy wolno je stosować u szczeniąt, u suk w ciąży oraz u kotów mieszkających w tym samym domu.

To ostatnie jest ważniejsze, niż się wydaje. Część preparatów dla psów zawiera substancje toksyczne dla kotów — nie wolno ich stosować u kota ani pozwolić, żeby kot wylizywał psu kark po zabiegu. Dlatego przy doborze pytamy zawsze, kto jeszcze mieszka w domu.

Trzy błędy, które widzimy najczęściej:

1. Leczenie tylko jednego zwierzęcia. Wszystkie psy i koty w domu trzeba objąć preparatem jednocześnie, nawet te bez objawów.
2. Kąpiel zaraz po nałożeniu kropli. Zmywa preparat, zanim rozejdzie się po skórze. Odstęp podaje ulotka i warto go dotrzymać.
3. Jedno podanie i koniec. Preparat działa na dorosłe pchły, a z dywanu przez kolejne tygodnie wykluwają się następne pokolenia. Dlatego zabezpieczenie powtarza się według schematu, a nie „aż przestanie się drapać".

Domowe sposoby — czosnek, ocet, olejki eteryczne — nie działają na pchły, a olejki bywają dla kota wręcz niebezpieczne. To jeden z tych tematów, w których internet szkodzi bardziej, niż pomaga.

Mieszkanie: druga połowa roboty

Skoro na psie jest tylko ułamek populacji, samo zabezpieczenie zwierzęcia nie zamyka tematu. Kolejność, która działa:

• Wypierz legowisko, koce i pokrowce w minimum 60°C. Rzeczy, których nie da się wyprać w takiej temperaturze, łatwiej wymienić.
• Odkurz dokładnie dywany, listwy przypodłogowe, szczeliny podłogi i kanapę — także pod meblami. Worek z odkurzacza wyrzuć od razu poza dom.
• Odkurzaj codziennie przez dwa tygodnie. Drgania wywabiają poczwarki, a to dokładnie o to chodzi: chcemy je wywabić wtedy, gdy zwierzę jest już zabezpieczone.
• Przy dużym zapchleniu dokłada się preparat na środowisko. Powiemy, kiedy jest naprawdę potrzebny, a kiedy wystarczy odkurzacz i pralka.
• Budę i kojec umyj, a zacienione miejsca w ogrodzie, w których pies leży, potraktuj osobno.

Czy pchły przenoszą się na człowieka?

Pchła psia może ugryźć człowieka, ale na nim nie zamieszka. Ślady wyglądają jak swędzące, czerwone punkty, najczęściej na kostkach i łydkach — bo tam sięga z podłogi. To bardziej sygnał ostrzegawczy niż problem sam w sobie: jeśli gryzie domowników, to znaczy, że w mieszkaniu jest ich już sporo.

Poważniejsze są dwa inne skutki. Pierwszy to alergiczne pchle zapalenie skóry — u uczulonego psa wystarczy kilka ukąszeń, żeby wywołać silny świąd, wyłysienia i wtórne zakażenie skóry. Drugi to tasiemiec: połknięta podczas wylizywania pchła przenosi tasiemca psiego, więc po opanowaniu inwazji trzeba psa odrobaczyć. Kiedy i czym to zrobić, opisaliśmy osobno: jak często odrobaczać psa i kota.

Kiedy jechać do weterynarza, a kiedy wystarczy preparat?

Do apteki bez wizyty możesz iść, gdy pies jest dorosły, zdrowy, ma znany schemat profilaktyki i po prostu wypadła kolejna dawka. W pozostałych sytuacjach lepiej zadzwonić.

Umów wizytę, jeśli: pies rozdrapał skórę do ran albo strupów, wyłysiał na grzbiecie lub przy ogonie, jest szczeniakiem poniżej wieku podanego na preparacie, jest w ciąży lub karmi, ma choroby przewlekłe, albo gdy mimo dwóch podań preparatu drapanie nie ustępuje. To ostatnie zwykle znaczy, że pod spodem siedzi coś innego — alergia, świerzb, grzybica — i leczenie samych pcheł nie rozwiąże sprawy.

Na wizycie oglądamy skórę, sprawdzamy, czy nie doszło do wtórnego zakażenia, i dobieramy preparat do wagi, wieku oraz do reszty zwierząt w domu. Gabinet prowadzi lek. wet. Daniel Płaczkowski, specjalista chorób psów i kotów; więcej o lekarzu jest na osobnej stronie. Cały zakres pracy gabinetu opisaliśmy w ofercie weterynarza w Częstochowie.

Najczęstsze pytania

Jak pozbyć się pcheł, gdy w domu jest też kot?

Oba zwierzęta zabezpiecza się tego samego dnia, ale osobnymi preparatami — dla psa i dla kota. Nigdy nie dziel jednej dawki między zwierzęta i nie stosuj u kota preparatu psiego. Po nałożeniu kropli rozdziel zwierzęta na kilka godzin, żeby jedno nie wylizało drugiego.

Ile trwa wyczyszczenie mieszkania z pcheł?

Realnie od trzech do sześciu tygodni, bo tyle zajmuje wyklucie się wszystkich pokoleń z jaj i poczwarek. Sam pies przestaje się drapać dużo wcześniej i to najczęstszy moment, w którym ludzie przerywają sprzątanie — a potem wszystko wraca.

Czy zimą można odstawić profilaktykę?

W ogrzewanym mieszkaniu pchły radzą sobie przez cały rok, więc odstawienie na zimę jest ryzykowne, zwłaszcza w blokach i tam, gdzie mieszka kot wychodzący. Schemat na cały rok ustalamy indywidualnie — przy okazji wizyty warto pogadać też o kleszczach u psa, bo część preparatów obejmuje jedno i drugie.

Czy pchły widać gołym okiem?

Widać, ale rzadko się je łapie — są szybkie i chowają się w gęstej sierści. Dlatego rozstrzyga test z grzebieniem i kartką, a nie polowanie na owada.

Kiedy jesteście otwarci?

Gabinet przy Alei Armii Krajowej 12/30 przyjmuje w dni powszednie do osiemnastej, a w soboty do trzynastej. Przy rozdrapanej skórze nie czekaj do poniedziałku — zadzwoń rano, znajdziemy okno.

Umów wizytę

Pies drapie się od kilku dni? Zadzwoń i powiedz, od kiedy i gdzie najbardziej — podpowiemy, czy wystarczy preparat, czy trzeba obejrzeć skórę. Telefon do gabinetu: 607 625 935, drugi numer 34 368 39 26. Adres i formularz znajdziesz na stronie kontaktu z Gabinetem ARGO.